|
Podróż I
Delhi
Varanasi Khajuraho Agra Fathpur Sikri Jaipur Pushkar Udajpur Bombaj Podróż II Hyderabad Bidar Gulbarga Bijapur Pattadakal i Aihola Badami Vijayanagar Belur i Halebid Shravanabelagola Mysore Maduraj Mahabalipuram Chennai Powrót |
Belur - Halebid
Zespoły świątynne w tych dwóch miejscowościach to najlepszy przykład rozkwitu średniowiecza indyjskiego przypadającego na XII i XIII wiek. Styl ten jest określany jako Styl Majsurski. Jest to połączenie północnego stylu budowania świątyń wężowych z południowym zwanym drawijskim o świątyniach piramidalnych (Belur zdjęcie 1 i Halebid zdjęcie 2) . Świątynie w Belurze a potem w Halebidzie zostały wzniesione za panowania Hojśalów. Typowy plan to kwadratowy lub prostokątny obszar świątynny z kompleksem budowli. Składają się nań trzy główne elementy: mandapa (sala obrządków dostępna dla wiernych), przedsionek oraz sanktuarium. Wszystkie te budowle wznoszą się na jednej platformie. Wewnątrz murów świątynnych znajduje się też szereg kaplic z posągami bóstw a także jest wydzielone miejsce w kształcie koła gdzie tancerki świątynne zwane dewadasi odprawiały swoje rytualne tańce aż do roku 1925, w którym to ówczesne władze Brytyjskie znieśli system dewadasi (zdjęcie 2). Dewadasi co znaczy dokładnie "słudzy bóstwa" w płd. Indiach miały wiekową tradycję. Dodawały splendoru świątyni. Zawód tancerki był dziedziczny. Już od najmłodszych lat dziewczynka przygotowywała się do tańca pod kierunkiem nauczyciela. Dopiero po okresie inicjacji miała prawo do noszenia złotego naszyjnika i wykonywania rytualnych tańców w świątyni. Za wykonywaną czynność dewadasi dostawały zapłatę w biżuterii jako dobrowolne podarki od wiernych. Niestety wraz z upadkiem obyczajów lub z nadgorliwością wiernych odmiennej płci stawały się stopniowo prostytutkami. Może to była główna przyczyna zlikwidowania całej instytucji dewadasi a nie wstręt Brytyjczyków do tańca.
Sama świątynia w stylu majsurskim ma formę krzyża, a w rzucie wraz z budowlami bocznymi i występami przypomina ośmioramienną gwiazdę - asztabhara. Cały kompleks zdobią rzeźby, najważniejsze posągi bóstw znajdują się w niszach wokół ścian zewnętrznych. Na dziedzińcu świątynnym znajdują się potężne rzeźby np. byk Nandin - wierzchowiec Śiwy. Styl Majsurski jest skłonny do przeładowania dekoracyjnego, stąd wiele bóstw ma wiele ramion lub nawet głów. Kobiece postacie zaś są bardziej wysmukłe, sylwetka wydłużyła się i jest zmysłowo wygięta w pozie zwanej tribhanga, czyli potrójnego przegięcie ciała. Reliefy są wypukłe przez co ściany wydają się być jakby wytłaczane. Rzeźby w świątyniach Ćenny Kesiawy w Belurze jak i w świątyni Hojsialeśwary w Halebidzie zrobione są z pewnej odmiany łupku chlorytowego, nazywanego w Indiach kamieniem mydlanym. Kamień ten daje się obrabiać bardzo łatwo za pomocą prostych narzędzi i nadaje się do polerowania powierzchni aż do stadium lśnienia. Te właściwości materiału umożliwiły rzeźbiarzom dokonywanie niebywałych sztuczek rzeźbiarskich. Naszyjniki zawieszone na szyjach figur są jakby wyodrębnione z całej figury. Postacie ludzkie są misternie wyrzeźbione, można rozpoznać rysy twarzy, a nawet fryzury (zdjęcie 4 i zdjęcie 5).
|
|